Από τα όργανα και τους ιστούς στους οποίους γνωρίζουμε ήδη ότι μπορεί να εμφανιστεί ενδομητρίωση, η ανάπτυξη ενδομητρίωσης στον ομφαλό ακούγεται στους μη γνώστες της γυναικολογίας η πλέον εξωπραγματική. Η ενδομητρίωση ομφαλού είναι μια πολύ σπάνια μορφή ενδομητρίωσης, η οποία, όπως και η ενδομητρίωση στο διάφραγμα, μπορεί να υπάρχει χωρίς η ασθενής να πάσχει από ενδομητρίωση στα αναπαραγωγικά όργανα.

Η ενδομητρίωση δημιουργείται όταν ιστός, παρόμοιος με αυτόν του ενδομητρίου, που αποτελεί την «επένδυση» του εσωτερικού της μήτρας, βρίσκεται σε άλλα όργανα ή ιστούς. Αυτός ο ιστός δημιουργεί προβλήματα, καθώς λειτουργεί όπως το ενδομήτριο: πρήζεται, διασπάται και αιμορραγεί κανονικά σε κάθε περίοδο, δημιουργώντας ουλώδη ιστό και συμφύσεις.
Υπάρχει πλέον εκτεταμένη ιατρική έρευνα πάνω στην ενδομητρίωση, η οποία πιστοποιεί ότι μπορεί να δημιουργηθεί όχι μόνο στη μήτρα και τους περιφερειακούς ιστούς, αλλά και σε όργανα εντός(ωοθήκες, σάλπιγγες, ουροποιητικό σύστημα, έντερο, κόλπος και ορθό) και εκτός της λεκάνης (ισχιακό νεύρο, διάφραγμα).
Η ενδομητρίωση ομφαλού εντοπίζεται σε ποσοστό 1% των περιπτώσεων ενδομητρίωσης και χωρίζεται σε 2 είδη:
Τα αίτια και οι παράγοντες που προκαλούν την ανάπτυξη ενδομητρίωσης στον ομφαλό και άλλα όργανα εκτός της περιοχής της λεκάνης αποτελούν ακόμη αντικείμενο μελέτης της ιατρικής κοινότητας. Πιθανότατα πρόκειται για ένα πολυπαραγοντικό αποτέλεσμα, στο οποίο συμβάλλει η παλίνδρομη έμμηνος ρύση (η περίπτωση όπου κατά τη διάρκεια της περιόδου το αίμα, το οποίο περιλαμβάνει ενδομήτριο ιστό, μεταφέρεται προς τις σάλπιγγες και τη λεκάνη, αντί να απορριφθεί φυσιολογικά), η κινητικότητα και «μετανάστευση» των κυττάρων, μέσω του λεμφικού συστήματος και των αιμοφόρων αγγείων, συμπεριφορά των κυττάρων της περιτονίας (τα στρώματα συνδετικού ιστού, τα οποία περιβάλλουν και συγκρατούν μύες, όργανα, οστά, κλπ) και η πιθανότητα ύπαρξης βλαστοκυττάρων στην περιοχή. Επιπλέον, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, η ενδομητρίωση ομφαλού μπορεί να προκύψει μετά από κάποιο χειρουργείο στην κοιλιακή περιοχή.
Μια ασθενής με ενδομητρίωση στον ομφαλό μπορεί να αντιμετωπίζει τα εξής συμπτώματα, τα οποία εμφανίζονται κυρίως κατά τη διάρκεια της περιόδου:
Η διάγνωση της ενδομητρίωσης στον ομφαλό, μπορεί να καθυστερήσει, καθώς τα συμπτώματα παραπέμπουν σε άλλες παθήσεις όπως το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου. Για να γίνει η διάγνωση, χρειάζεται η σημαντική εμπειρία, η παρατηρητικότητά και η συμβολή ενός εξειδικευμένου στην ενδομητρίωση γυναικολόγου, ο οποίος θα συστήσει τις κατάλληλες εξετάσεις όπως αιματολογικές εξετάσεις, υπερηχογράφημα ή μαγνητική τομογραφία. Επιπλέον, γίνεται διαγνωστική λαπαροσκόπηση για τη λήψη ιστού για βιοψία, ώστε να αποκλειστούν άλλες παθήσεις.
Η αντιμετώπιση της ενδομητρίωσης ομφαλού ταυτίζεται με τη γενικότερη αντιμετώπιση της πάθησης: χρησιμοποιείται η ίδια φαρμακευτική αγωγή για τη διαχείριση των συμπτωμάτων (ορμονοθεραπεία, γοναδοτροπίνη, αντιφλεγμονώδη φάρμακα, κ.ά). Επιπλέον, σε περίπτωση ανάγκης για αφαίρεση των ιστών ενδομητρίωσης, αυτή γίνεται με λαπαροσκόπηση ή ρομποτική χειρουργική, η οποία γίνεται από εξειδικευμένο στην ενδομητρίωση γυναικολόγο.