Ηριδανού 12, Αθήνα, 11528info@kogeorgos.gr210 7239120 / 6949123589


Ιατρικά Νέα


-ΚΑΙ-ΑΛΗΘΕΙΕΣ-1200x1600.jpg

 

Ως νέα μαμά, μετά το τέλος του τοκετού, είτε αυτός είναι φυσικός, είτε με καισαρική τομή, η προσοχή στρέφεται στο μωρό και τις δικές του ανάγκες. Ο θηλασμός αποτελεί το κέντρο αυτών των αναγκών και το άγχος πολλών νέων μητέρων αυξάνεται κατακόρυφα. Τρώει το μωρό αρκετά; Τρώω εγώ σωστά; Πώς πρέπει να φροντίσω τους μαστούς μου, ώστε να μην πάθω μαστίτιδα;

Μια μαμά που θηλάζει, μπορεί να φάει και να πιεί ό,τι θέλει, αρκεί να πρόκειται για μια υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή. Δε χρειάζεται  να στερηθεί τα φαγητά που απολαμβάνει εξαιτίας του θηλασμού, αλλά υπάρχουν κάποιες ουσίες που χρειάζονται προσοχή, όπως η καφείνη και το αλκοόλ. Το ίδιο ισχύει και για ουσίες που δεν καταναλώνουμε, αλλά μπορούν να απορροφηθούν από τον οργανισμό, όπως οι βαφές μαλλιών και το μελάνι του τατουάζ. 

Παρακάτω θα παραθέσουμε 4 μύθους και αλήθειες για το θηλασμό, που σχετίζονται με τα παραπάνω:

 

  1. Κατανάλωση αλκοόλ

Κατά το θηλασμό, είναι αλήθεια ότι δεν συνιστάται η κατανάλωση αλκοόλ σε τακτική βάση. Μια μικρή ποσότητα περιστασιακά, όπως ένα ποτήρι κρασί με το φαγητό ή ένα ποτό με φίλους μια φορά στο τόσο δε δημιουργεί κανένα πρόβλημα. Αν, ωστόσο, υπάρχει κατανάλωση αλκοόλ συχνότερα υπάρχει κίνδυνος επιρροής του θηλασμού. Πιο συγκεκριμένα, μπορεί να προκληθεί μείωση της παροχής μητρικού γάλακτος, τροφοδότησης του εμβρύου με αλκοόλ ή αντανακλαστικό έκκρισης γάλακτος. 

Επιπλέον, το αλκοόλ μπορεί επίσης να επηρεάσει τον οργανισμό, με αντίκτυπο στη φροντίδα του μωρού, ενώ η συστηματική τροφοδότηση του με αλκοόλ μέσω του μητρικού γάλακτος μπορεί να είναι επικίνδυνη για την υγεία και την ανάπτυξη του.

 

  1. Κατανάλωση καφεΐνης 

Είναι μύθος ότι η κατανάλωση καφέ δεν επιτρέπεται κατά το θηλασμό, αρκεί αυτή να περιορίζεται σε 200 γρ. ή 2 κούπες καφέ ημερησίως. Ωστόσο, η καφεΐνη δε βρίσκεται μόνο στον καφέ, αλλά μπορεί να βρεθεί σε προϊόντα όπως το τσάι, τα αναψυκτικά, τα ενεργειακά ποτά και τα παυσίπονα. Συνεπώς, χρειάζεται μια προσοχή στην κατανάλωση τους συνδυαστικά με τον καφέ. 

Η υπερβολική ποσότητα καφεΐνης μπορεί να προκαλέσει επίσης μείωση της παροχής μητρικού γάλακτος και προβλήματα στο έμβρυο όπως νευρικότητα, ευερεθιστότητα, υπερένταση, αυπνία και κολικούς. 

 

  1. Τατουάζ

Κάποιες νέες μαμάδες, σκέφτονται μετά από τον τοκετό να κάνουν ένα τατουάζ σχετικό με τη γέννα (όπως για παράδειγμα την ημερομηνία τοκετού), την εγκυμοσύνη, το μωρό ή τη στιγμή του θηλασμού ή νιώθουν έτοιμες να κάνουν το τατουάζ που πάντα ήθελαν. Έτσι αναρωτιούνται εάν ένα τατουάζ κατά την περίοδο του θηλασμού είναι ασφαλές.

Μέχρι σήμερα, η έρευνα γύρω από το θέμα είναι πολύ περιορισμένη, με αποτέλεσμα οι γυναικολόγοι και οι ερευνητές να είναι διχασμένοι. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι πρέπει να αποφεύγεται μέχρι να τελειώσει ο θηλασμός, και άλλοι ότι η διαδικασία του τατουάζ πιθανότατα δεν θα δημιουργήσει προβλήματα. Οι προβληματισμοί των ειδικών δεν αφορούν το ίδιο το μελάνι ή τη διαδικασία, αλλά εστιάζουν στην πιθανότητα αλλεργικής αντίδρασης, αλλά κυρίως της ανάπτυξης μολύνσεων από τη διαδικασία του τατουάζ από βακτήρια ή ιούς, ιδιαίτερα αυτές που μπορούν να μεταφερθούν στο μωρό μέσω του θηλασμού. 

Όλοι οι ειδικοί συμφωνούν ότι εάν μια μαμά αποφασίσει να κάνει τατουάζ, καλό θα είναι να έχει παρέλθει η περίοδος του αποκλειστικού θηλασμού, να επιβεβαιώσει ότι τη διαδικασία θα αναλάβει ένας έμπειρος επαγγελματίας και να ακολουθήσει τις συμβουλές του γυναικολόγου και της μαίας της.

 

  1. Βάψιμο μαλλιών

Είναι μύθος ότι το βάψιμο των μαλλιών μπορεί να επηρεάσει το θηλασμό. Αν και, όπως και στην περίπτωση των τατουάζ, η έρευνα είναι πολύ περιορισμένη, γενικά οι βαφές μαλλιών πιστεύεται ότι είναι ασφαλείς κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Στις σύγχρονες βαφές, οι  ποσότητες χημικών ουσιών που μπορούν να περάσουν στην κυκλοφορία του αίματος και από εκεί στο μητρικό γάλα είναι ελάχιστες. Ωστόσο, αυτό που συστήνεται από τους γυναικολόγους και τους ειδικούς είναι να προτιμώνται τεχνικές βαψίματος όπου η βαφή δεν εφαρμόζεται στη ρίζα των μαλλιών. Καθώς ο μόνος τρόπος να εισέλθουν χημικές ουσίες στον οργανισμό είναι μέσω της επαφής με το δέρμα, με αυτό τον τρόπο, μηδενίζονται οι πιθανότητες πιθανών παρενεργειών. 

 


_SITE-1200x801.jpg

 

Η αποβολή είναι ένα θέμα που οι άνθρωποι δε συζητούν εύκολα, ακόμα και αν έχουν ζήσει μια ή περισσότερες οι ίδιοι ή οι σύντροφοί τους. Γι αυτό και μπορεί να είναι έκπληξη για πολλούς το πόσο συχνές είναι οι αποβολές, όπως επίσης και το γεγονός ότι πολλές φορές δε γνωρίζουμε το λόγο για τον οποίο συμβαίνουν. 

Ως αποβολή ορίζουμε την πρώιμη απώλεια της εγκυμοσύνης κατά τις πρώτες 13 εβδομάδες (το πρώτο τρίμηνο). Υπολογίζεται ότι το ποσοστό των επιβεβαιωμένων εγκυμοσύνων που καταλήγει σε αποβολή κυμαίνεται από 10-20%. 

 

Ποιες είναι οι αιτίες μιας αποβολής;

Περίπου οι μισές περιπτώσεις αποβολών προκαλούνται από ένα τυχαίο γεγονός στο οποίο το έμβρυο έχει έναν μη φυσιολογικό αριθμό χρωμοσωμάτων. Εάν ένα ωάριο ή ένα σπέρμα έχει μη φυσιολογικό αριθμό χρωμοσωμάτων, το έμβρυο έχει επίσης έναν μη φυσιολογικό αριθμό, με αποτέλεσμα η ανάπτυξη να μην προχωράει κανονικά, γεγονός που μερικές φορές μπορεί να καταλήξει σε αποβολή.

Κάποιες γυναίκες διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο μια εγκυμοσύνη να καταλήξει σε αποβολή, εξαιτίας αναγνωρίσιμων παραγόντων κινδύνου, όπως αυτοάνοσα νοσήματα, ορμονικά προβλήματα, ανατομικά προβλήματα της μήτρας ή του τραχήλου της μήτρας, λοιμώξεις και διαταραχές πήξης του αίματος, όπως η θρομβοφιλία. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι γυναίκες που είναι έγκυες κατατάσσονται στην κατηγορία των κυήσεων υψηλού κινδύνου

 

Υπάρχουν δραστηριότητες που προκαλούν αποβολές;

Πολλές γυναίκες και οι σύντροφοι τους θεωρούν ότι η αποβολή είναι δική τους υπαιτιότητα, ότι έχουν κάνει κάτι για να την προκαλέσουν. Η εργασία, η άσκηση, η σεξουαλική επαφή ή η χρήση αντισυλληπτικών χαπιών πριν την εγκυμοσύνη δεν προκαλούν αποβολές. Το ίδιο ισχύει για την πρωινή ναυτία, αλλά και τις περιπτώσεις ήπιας πτώσης, ελαφριού τραυματισμού και στιγμές όπου η έγκυος τρόμαξε.

Το κάπνισμα, το αλκοόλ και η καφεΐνη έχουν επίσης μελετηθεί ως αιτίες αποβολής. Ορισμένες έρευνες υποστηρίζουν ότι το κάπνισμα αυξάνει τον κίνδυνο, ενώ άλλες έρευνες συμπεραίνουν ότι δεν σχετίζεται. Η χρήση αλκοόλ στο πρώτο τρίμηνο μπορεί να αυξήσει ελαφρώς τον κίνδυνο αποβολής, για αυτό είναι καλύτερο να αποφεύγεται το κάπνισμα και την κατανάλωση αλκοόλ κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Η καφεΐνη, η κατανάλωση της οποίας επίσης συνίσταται από τους γυναικολόγους να ελαττώνεται, δεν φαίνεται να αυξάνει τον κίνδυνο αποβολής, αρκεί να περιορίζεται στα 200 γρ. ή 2 κούπες καφέ ημερησίως. 

Μπορεί να είναι δύσκολο για μια γυναίκα ή ένα ζευγάρι να αποδεχτεί ότι στην εποχή που ζούμε, της ραγδαίας επιστημονικής και τεχνολογικής εξέλιξης, ο γυναικολόγος είναι πιθανό να μην είναι σε θέση να εντοπίσει την αιτία της αποβολής. Μια αποβολή μπορεί να συμβεί σε κάθε γυναίκα. 

 

Χρειάζεται θεραπεία για την αποβολή;

Μετά από μια αποβολή, μέρος του ιστού της εγκυμοσύνης μπορεί να παραμείνει στη μήτρα. Αυτός ο ιστός πρέπει να αφαιρεθεί. Ανάλογα με την κατάσταση της υγείας της γυναίκας και τις ιδιαιτερότητες της εγκυμοσύνης, η αφαίρεση μπορεί να γίνει είτε αφήνοντας στον οργανισμό να αποβάλλει τον ιστό φυσικά, διαδικασία που μπορεί να κρατήσει έως και 2 εβδομάδες, είτε με την βοήθεια φαρμακευτικής αγωγής, είτε με χειρουργική αφαίρεση (απόξεση ενδομητρίου). Μετά από την αποβολή και την αφαίρεση του ιστού συνίσταται η αποχή από τη χρήση ταμπόν και τις σεξουαλικές επαφές για 1-2 εβδομάδες. 

 

Είναι απόλυτα φυσιολογικό το πένθος για μια αποβολή

Μετά από μια αποβολή, είναι φυσιολογικό τόσο η γυναίκα όσο και ο σύντροφός της να έχουν συναισθήματα πένθους όπως θυμό, μούδιασμα και θλίψη. Αν υπάρχει δυσκολία στη διαχείριση αυτών των συναισθημάτων, βοήθεια μπορεί να παρέχει τόσο ο γυναικολόγος και η μαία, όσο και ένας σύμβουλος ψυχικής υγείας. Σε κάθε περίπτωση, δεν υπάρχει σωστός χρόνος για το πότε η γυναίκα ή το ζευγάρι είναι έτοιμο να ξαναρχίσει τις προσπάθειες για τεκνοποίηση, καθώς κάθε άνθρωπος έχει το δικό του ρυθμό αντιμετώπισης


_SITE-1200x1803.jpg

 

Η τοκοφοβία, όπως φανερώνει και η λέξη, είναι μια ψυχολογική διαταραχή που μπορει να κυμανθεί από μικρότερα έως και μεγαλύτερα ποσοστά φόβου που αφορούν την διαδικασία της κύησης και του τοκετού. Δεν περιγράφει το άγχος ή την απροθυμία που μπορεί να κατακλύσει μια γυναίκα στη σκέψη της γέννησης ενός μωρού (κάτι που είναι γενικά φυσιολογικό), αλλά έναν παραλυτικό φόβο, παρόμοιο με αυτόν της υψοφοβίας ή της αραχνοφοβίας. 

Όπως και με όλες τις φοβίες, η τοκοφοβία είναι σοβαρή ψυχική πάθηση, σε βαθμό που επηρεάζει την ποιότητα ζωής της γυναίκας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η τοκοφοβία μπορεί επίσης να οδηγήσει εκτός από το φόβο του τοκετού και σε φόβο εγκυμοσύνης, αποτρέποντας τις  γυναίκες από μια εγκυμοσύνη, ακόμα και αν πρόκειται για κάτι που επιθυμούν πολύ. 

Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Industrial Psychiatry Journal το 2012, το 13% των μη εγκύων γυναικών αναφέρουν ότι έχουν αρκετά ισχυρό φόβο για τον τοκετό, που τις αποτρέπει από μια εγκυμοσύνη, ενώ σύμφωνα με το Hull University το ποσοστό αγγίζει το 22%. 

 

Είδη τοκοφοβίας

Υπάρχουν τρία είδη είδη τοκοφοβίας, ανάλογα με το μαιευτικό ιστορικό της γυναίκας: 

  • Πρωτοπαθής τοκοφοβία, που αφορά γυναίκες που δεν έχουν πρότερη εμπειρία τοκετού και ο φόβος πηγάζει από την ιδέα του τοκετού, αφηγήσεις άλλων γυναικών, κλπ.
  • Δευτεροπαθής τοκοφοβία, η οποία αφορά γυναίκες που έχουν βιώσει έναν ή περισσότερους – συνήθως τραυματικούς – τοκετούς, με αποτέλεσμα ο φόβος να πηγάζει από την πρότερη εμπειρία
  • Δευτεροπαθής τοκοφοβία ως σύμπτωμα κατάθλιψης, η οποία φορά γυναίκες που βιώνουν κατάθλιψη προγεννητικά. 

 

Αιτία της τοκοφοβίας

Καθώς η τοκοφοβία ξεκινά να εκτιμάται πιο ουσιαστικά από την ιατρική κοινότητα τα τελευταία χρόνια, αλλά και απο τις ίδιες τις γυναίκες, τους συντρόφους και το περιβάλλον τους, είναι σε πολλές περιπτώσεις περίπλοκο να εντοπιστεί.  Ταυτόχρονα, δεν υπάρχει πάντα σαφής ή προφανής λόγος για τον οποίο κάποια γυναίκα έχει αναπτύξει τοκοφοβία. Μπορεί να είναι το αποτέλεσμα της συσσώρευσης σκέψεων, φόβων, εμπειριών και προκατειλημμένων αντιλήψεων σχετικά με τον τοκετό που έχουν αναπτυχθεί κατά τη διάρκεια της ζωής της. Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένοι παράγοντες που έχουν συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο τοκοφοβίας:

  • Ιατρικοί Φόβοι

Οι γυναίκες με πρωτοπαθή τοκοφοβία μπορεί να έχουν φοβίες που σχετίζονται με τον ιατρικό τομέα γενικά, όπως για παράδειγμα φοβία για τους γιατρούς, τα νοσοκομεία, συγκεκριμένες ιατρικές διαδικασίες ή τον πόνο. Μπορεί επίσης να έχουν βιώσει κακομεταχείριση από επαγγελματίες υγείας ή ιατρική αμέλεια, με αποτέλεσμα να έχουν χάσει την εμπιστοσύνη τους. Τέλος, μπορεί η τοκοφοβία να πηγάζει από τη γνώση των πιθανών κινδύνων και επιπλοκών του τοκετού. 

  • Ψυχικά τραύματα

Η τοκοφοβία μπορεί σε κάποιες γυναίκες να πηγάζει από ψυχικά τραύματα, τα οποία προέρχονται από τραυματικές σεξουαλικές εμπειρίες κατά την παιδική ηλικία ή την ενήλικη ζωή.

  • Τραυματικές εμπειρίες τοκετού

Στην περίπτωση της δευτεροπαθούς τοκοφοβίας, η πηγή της σχετίζεται με πρότερη ή πρότερες τραυματικές εμπειρίες τοκετού, κύησης υψηλού κινδύνου, αποβολής, έκτρωσης ή γέννησης νεκρού μωρού. Στη δευτεροπαθή τοκοφοβία, αυτό που βιώνει η γυναίκα είναι φοβίες παρόμοιες με τη διαταραχή μετατραυματικού στρες (PTSD). 

  • Ιατρικό ιστορικό άγχους ή κατάθλιψης

Ένα επιβαρυμένο ατομικό ιατρικό ιστορικό ψυχικής υγείας, ιδιαίτερα αν αφορά άγχος ή κατάθλιψη, μπορεί να αυξήσει τις πιθανότητες να αναπτυχθεί τοκοφοβία.

  •  Ο φόβος του αγνώστου

Είναι πολύ σημαντικό οι  μέλλουσες μητέρες να είναι πλήρως ενημερωμένες για την διαδικασία της εγκυμοσύνης, του τοκετού και της λοχείας.Ο ρόλος της μαίας σε αυτό, είναι καθοριστικός. 

 

Συμπτώματα τοκοφοβίας

Το πρώτο και χαρακτηριστικότερο σύμπτωμα της τοκοφοβίας είναι ο έντονος και παραλυτικός φόβος για τον τοκετό και την εγκυμοσύνη. Ωστόσο, αυτό δεν είναι το μόνο σύμπτωμα της τοκοφοβίας. Πολλά από τα συμπτώματα είναι παρόμοια με καταθλιπτικές διαταραχές και γενικευμένες αγχώδεις διαταραχές. 

Τα συνηθέστερα συμπτώματα της τοκοφοβίας περιλαμβάνουν:

  • Ενίσχυση των μεθόδων αντισύλληψης, ώστε να αποφευχθεί ή να καθυστερήσει μια εγκυμοσύνη
  • Έμμονες ιδέες σχετικά με τις σπάνιες επιπλοκές ενός τοκετού, όπως ο θάνατος της μητέρας ή του νεογνού και εμφάνιση γενετικών ανωμαλιών
  • Κρίσεις πανικού ή αύξηση των συμπτωμάτων άγχους όπως κόπωση, παράλογη ανησυχία ή πονοκέφαλοι
  • Αλλαγές διάθεσης
  • Συμπτώματα κατάθλιψης, όπως κόπωση, σωματικός πόνος, μειωμένη όρεξη ή λίμπιντο και απώλεια ενδιαφέροντος για αγαπημένες δραστηριότητες
  • Αϋπνία ή εφιάλτες
  • Επιμονή στην μέθοδο της καισαρικής τομής, χωρίς να υπάρχουν παράγοντες επικινδυνότητας

 

Διάγνωση και αντιμετώπιση τοκοφοβίας

Όπως κάθε άλλη ψυχολογική πάθηση, συμπεριλαμβανομένων των φοβιών, η τοκοφοβία διαγιγνώσκεται από εξειδικευμένο επαγγελματία ψυχικής υγείας, αν και όσοι γυναικολόγοι είναι ιδιαίτερα καταρτισμένοι, μπορούν να διακρίνουν ανησυχητικά σημάδια και να παραπέμψουν την ασθενή τους σε επαγγελματία ψυχικής υγείας, εξειδικευμένο στη θεραπεία γυναικών και μητέρων.

Ειδικότερα,για τη διάγνωση της τοκοφοβίας, χρησιμοποιούνται κατάλληλα διαμορφωμένα τεστ και ερωτηματολόγια, τα οποία οι γυναίκες καλούνται να απαντήσουν. Οι απαντήσεις τους αποτελούν τη βάση της διάγνωσης της τοκοφοβίας, ανοίγοντας το δρόμο για την αντιμετώπισή της.

Ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες της ασθενούς και την ύπαρξη ή μη εγκυμοσύνης, η αντιμετώπιση της τοκοφοβίας μπορεί να περιλαμβάνει εξειδικευμένη θεραπεία όπως η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία και η ψυχοθεραπεία ή φαρμακευτική αγωγή.

Η δημιουργία πλάνου τοκετού βοηθά την γυναίκα να νιώσει σιγουριά και δύναμη, οπλίζοντας τη με γνώσεις και συμβουλές, ώστε να πορευτεί προς τον τοκετό. Επιπλέον, η παρακολούθηση μαθημάτων ψυχοπροφυλακτικής προετοιμασίας κατευνάζουν τους φόβους της γυναίκας και την ενημερώνουν σωστά μειώνοντας τον φόβο του αγνώστου. 

Πέρα από την βοήθεια που θα προσφέρει ο επαγγελματίας ψυχικής υγείας, η επικοινωνία των φόβων με τον γυναικολόγο ή τη μαία, μπορεί να αποδειχθεί εξίσου σημαντική. Αυτοί είναι τα μόνα κατάλληλα άτομα να απαντήσουν σε όλες τις απορίες, να εξηγήσουν τις ιατρικές διαδικασίες που απαιτούνται για έναν τοκετό και γενικά να προσφέρουν τις γνώσεις τους, ώστε να κατευναστούν όλοι οι επιμέρους φόβοι που μπορεί να πηγάζουν από άγνοια ή παραπληροφόρηση. Τέλος, σημαντική είναι και η αναζήτηση επικοινωνίας και υποστήριξης από το σύντροφο, τους φίλους ή την οικογένεια.


_SITE-1200x1132.jpg

 

Ο θυρεοειδής είναι ένας αδένας στο λαιμό με σχήμα θυρεού ή πεταλούδας. Η λειτουργία του σχετίζεται με την έκκριση ορμονών απαραίτητων για την ανάπτυξη και το μεταβολισμό, ιδιαίτερα για τη διάσπαση των τροφών και τη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος. Οι ορμόνες που παράγει ο θυρεοειδής αδένας είναι η θυροξίνη (Τ4), η τριιωδοθυρονίνη (Τ3) και η καλσιτονίνη (CT), οι οποίες εκκρίνονται ανάλογα με αυτό που ορίζει μια άλλη ορμόνη, η θυρεοτρόπος ορμόνη (TSH), μέσω της υπόφυσης. 

Οι παθήσεις που μπορούν να προκύψουν στον θυρεοειδή αδένα είναι είτε λειτουργικές, και σχετίζονται με την παραγωγή αυτών των ορμονών, είτε ανατομικές, και σχετίζονται με ανατομικές ανωμαλίες του ίδιου του αδένα, είτε συνδυάζουν λειτουργικά να ανατομικά προβλήματα. Ως αποτέλεσμα υπάρχει η φλεγμονή του θυρεοειδούς αδένα (θυρεοειδίτιδα), η οποία κάποιες φορές συνοδεύεται από την ύπαρξη μικρών όγκων που ονομάζονται όζοι, υπερθυρεοειδισμός (δηλαδή υπερπαραγωγή ορμονών) ή υποθυρεοειδισμός (λιγότερη παραγωγή ορμονών από όσες απαιτούνται για τη λειτουργία του οργανισμού). 

Θυρεοειδής και γονιμότητα

 

Η καλή λειτουργία του θυρεοειδούς αδένα είναι απαραίτητη για ένα υγιές αναπαραγωγικό σύστημα. Η Αμερικανική Ένωση Θυρεοειδούς (ATA) συνιστά όλες τις γυναίκες που αναζητούν θεραπεία για τη γονιμότητα να ελέγχονται τα επίπεδα της θυρεοτρόπου ορμόνης (TSH) για τον αποκλεισμό ή τη διάγνωση της νόσου του θυρεοειδούς, καθώς μπορεί να συμβάλει σε δυσκολίες γονιμότητας

Μια πάθηση του θυρεοειδούς μπορεί να επιφέρει, διαταραχές περιόδου. Στην περίπτωση υποθυρεοειδισμού η έμμηνος ρύση έρχεται σπανιότερα, στην περίπτωση υπερθυρεοειδισμού συχνότερα και στις δύο περιπτώσεις η ροή του αίματος είναι αυξημένη. Μια πάθηση του θυρεοειδούς μπορεί να μικρύνει σημαντικά το χρόνο μεταξύ της ωορρηξίας και της έναρξης της εμμήνου ρύσης. Ταυτόχρονα, οι παθήσεις του θυρεοειδή έχουν συσχετιστεί με πρώιμη εμμηνόπαυση.

Επιπλέον, μπορεί να επιφέρει ανισορροπίες στην παραγωγή οιστρογόνων, προγεστερόνης και προλακτίνης στον οργανισμό και σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS). Σε περίπτωση όπου μια πάθηση του θυρεοειδούς δεν έχει διαγνωστεί, δεν αντιμετωπίζεται ή αντιμετωπίζεται ανεπαρκώς, υπάρχει κίνδυνος «κύκλου ανωορρηξίας», δηλαδή έναν εμμηνορροϊκό κύκλο στον οποίο δεν απελευθερώνεται ωάριο. 

 

Θυρεοειδής και εγκυμοσύνη

 

Οι παθήσεις του θυρεοειδούς μπορούν να επηρεάσουν και την εγκυμοσύνη, καθώς οι ορμόνες του, παίζουν ζωτικό ρόλο στην ανάπτυξη του εγκεφάλου και του νευρικού συστήματος του μωρού. Γι αυτό το λόγο, εάν μια γυναίκα έχει διαγνωστεί με πάθηση του θυρεοειδούς, πρέπει να παρακολουθείται τακτικά καθ’ όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Ιδανικά, μια πάθηση του θυρεοειδούς θα πρέπει να διαγνωστεί και να αντιμετωπιστεί σωστά πριν από τη σύλληψη. Συνεπώς, σε γυναίκες που λαμβάνουν ήδη θεραπεία είναι καλό να επιβεβαιώνεται η εγκυμοσύνη όσο το δυνατόν νωρίτερα, ώστε να τροποποιηθεί άμεσα η φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνεται. 

Σε περίπτωση μη ύπαρξης προγενέστερης της εγκυμοσύνης πάθησης του θυρεοειδούς, ο έλεγχος των επιπέδων της θυρεότροπου ορμόνης (TSH) συνίσταται να γίνεται στην αρχή της εγκυμοσύνης και να επαναλαμβάνεται όταν υπάρχουν ένας ή περισσότεροι από τους ακόλουθους παράγοντες κινδύνου:

  • Ιατρικό ιστορικό δυσλειτουργίας του θυρεοειδούς
  • Συμπτώματα πάθησης του θυρεοειδούς
  • Οικογενειακό ιστορικό θυρεοειδικής πάθησης
  • Βρογχοκήλη 
  • Αυξημένα αντισώματα θυρεοειδούς
  • Ιστορικό χειρουργικής επέμβασης θυρεοειδούς ή ακτινοβολίας αυχένα ή κεφαλής
  • Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 1
  • Ιστορικό υπογονιμότητας, αποβολής ή πρόωρου τοκετού
  • Αυτοάνοσες διαταραχές που συχνά συνδέονται με αυτοάνοσες παθήσεις του θυρεοειδούς όπως λεύκη, επινεφριδιακή ανεπάρκεια, υποπαραθυρεοειδισμός, ατροφική γαστρίτιδα, κακοήθη αναιμία, συστηματική σκλήρυνση, συστηματικός ερυθηματώδης λύκος και σύνδρομο Sjögren
  • Νοσογόνος παχυσαρκία 
  • Ηλικία άνω των 35 ετών
  • Ιατρικό ιστορικό θεραπείας με συγκεκριμένα φαρμακευτικά σκευάσματα, όπως το λίθιο 
  • Πρόσφατη έκθεση σε ιώδιο ως σκιαγραφικό σε ιατρική εξέταση

 

Πέρα από τα προβλήματα που μπορεί να δημιουργήσει μια πάθηση του θυρεοειδούς αδένα στη γονιμότητα και την εγκυμοσύνη, είναι σημαντικό να συνεχιστεί η παρακολούθηση του και μετά τον τοκετό, καθώς υπάρχει πιθανότητα να    επιμείνει ή να εκδηλωθεί ακόμα και τότε.


-τον-ερχομό-ενός-μωρού-στον-κόσμο.jpg

 

Ο ερχομός ενός μωρού στον κόσμο, ιδιαίτερα αν πρόκειται για το πρώτο παιδί, γεμίζει τους μέλλοντες γονείς με άγχος. Τόσο το ίντερνετ, όσο και ο κοινωνικός περίγυρος τους γεμίζει με προτάσεις και «πρέπει» για το πως να προετοιμαστούν. Άπειρες επιλογές για προϊόντα που άλλοτε είναι και άλλοτε εμφανίζονται ως απαραίτητα για το μωρό, αλλαγές στο σπίτι για τη δημιουργία του παιδικού δωματίου και υποχρεώσεις που πρέπει να τελειώσουν πριν τον ερχομό του μωρού, πολλές φορές δεν αφήνουν καθόλου χρόνο, ιδίως στις μέλλουσες μητέρες, να ασχοληθούν με τη φροντίδα του εαυτού τους και της ψυχικής τους υγείας. 

Έτσι, η προετοιμασία για τον ερχομό του μωρού, φαντάζει βουνό και δυσκολεύει τους μέλλοντες γονείς να ξεχωρίσουν, τι είναι πραγματικά απαραίτητο να γίνει, ώστε να δώσουν μια προτεραιότητα σε ό,τι αποτελεί σημαντικό κομμάτι της προετοιμασίας.

 

Απαραίτητες αγορές και προϊόντα

 

Ένα νεογέννητο κατά τους πρώτους μήνες της ζωής του δε χρειάζεται όσα προϊόντα κυκλοφορούν στην αγορά, αλλά συγκεκριμένα προϊόντα, τα οποία μπορούν σταδιακά να εμπλουτιστούν ανάλογα με τις ανάγκες του μωρού και της μητέρας, αλλά και των συνηθειών της οικογένειας. Σημαντικό είναι να αγοράσετε (ή ακόμα και να δανειστείτε) κάποιες προμήθειες για να περάσετε τις πρώτες εβδομάδες.

Οι βασικές προμήθειες πρέπει να περιλαμβάνουν:

  • Βασικά φαρμακευτικά προϊόντα, όπως θερμόμετρο για βρέφη, σύριγγα και βρεφικό σαπούνι
  • Σαλιάρες, πανάκια για ρέψιμο και παιδικές κουβέρτες
  • Πάνες σε μέγεθος νεογέννητου και μωρομάντηλα για ευαίσθητο δέρμα
  • Αρκετά φορμάκια και άνετα ρουχαλάκια, καθώς τα νεογέννητα λερώνονται πολύ συχνά
  • Προϊόντα που θα διευκολύνουν το θηλασμό, αφού συμβουλευτείτε τη μαία σας, όπως επιθέματα στήθους. Μετά τη γέννηση και ανάλογα με τις συνθήκες μπορεί να χρειαστείτε και άλλα προϊόντα, όπως θήλαστρο και μαξιλάρι θηλασμού. 
  • Βρεφικό γάλα και μπιμπερό, για τις περιπτώσεις όπου δεν γίνεται θηλασμός ή χρειάζεται ως συμπληρωματική τροφή για το μωρό. 

Επιπλέον, απαραίτητα προϊόντα είναι:

  • Ένα ασφαλές κάθισμα αυτοκινήτου, με το οποίο θα μεταφέρετε το νεογέννητο από το μαιευτήριο στο σπίτι
  • Μια κούνια ή ένα πάρκο, όπου θα κοιμάται το νεογέννητο

Αντίθετα, το καρότσι μπορεί να είναι μια αγορά που θα καθυστερήσει, ιδιαίτερα εάν δεν προβλέπονται μετακινήσεις τους πρώτους μήνες ζωής του μωρού ή σας βολεύει καλύτερα ένας μάρσιππος. 

 

Προετοιμασία του σπιτιού 

 

Μόλις το μωρό έρθει, θα διαπιστώσετε ότι θα είστε συνεχώς πολύ κουρασμένοι για να μαγειρέψετε, να καθαρίσετε το σπίτι, να κάνετε πληρωμές λογαριασμών ή ψώνια. Για αυτό και μια καλή ιδέα είναι πριν τον ερχομό του να κάνετε τη μελλοντική σας ζωή πιο εύκολη, καθαρίζοντας το σπίτι, προετοιμάζοντας και αποθηκεύοντας φαγητά στην κατάψυξη, πλένοντας όλα ρούχα του μωρού, ρυθμίζοντας την αυτόματη πληρωμή λογαριασμών, αγοράζοντας βασικές προμήθειες για το σπίτι και γενικά οργανώνοντας οτιδήποτε μπορεί να σας καταναλώνει τον ελάχιστο ελεύθερο χρόνο που θα έχετε μετά τον ερχομό του μωρού. Ταυτόχρονα, προετοιμάστε το δωμάτιο ή το χώρο του μωρού μόνο με τα απαραίτητα. Δε χρειάζεται το δωμάτιο να είναι ίδιο με τις φωτογραφίες των διαφημίσεων ή του pinterest, αρκεί απλά να είναι λειτουργικό. 

 

Αποφάσεις σχετικές με το μωρό

Μια σημαντική απόφαση σχετικά με το μωρό σχετίζεται με το θηλασμό. Πριν αποφασίσετε για το εάν θα θηλάσετε ή θα δώσετε βρεφικό γάλα,  συνίσταται να παρακολουθήσετε μαθήματα προετοιμασίας φυσικού τοκετού και γονεϊκότητας, όπου θα λάβετε συμβουλευτική, ενημέρωση και εκπαίδευση για το θηλασμό και όλα τα ζητήματα που σχετίζονται με την εγκυμοσύνη και τον τοκετό. Ωστόσο, χρειάζεται να λάβετε υπόψη ότι η αρχική σας απόφαση μπορεί να αλλάξει, ανάλογα με τις συνθήκες, την πορεία του θηλασμού και της πρόσληψης βάρους του μωρού. Το ίδιο ισχύει και για το πλάνο τοκετού, το οποίο μπορεί να αλλάξει ανάλογα με τις επιθυμίες και την κατάσταση της υγείας της εγκύου και του εμβρύου και πιθανές επιπλοκές.

Μια δεύτερη σημαντική απόφαση σχετικά με το μωρό είναι η επιλογή του παιδιάτρου που θα το παρακολουθεί. Μπορεί να είναι αυτός που θα δεί πρώτος το νεογέννητο μετά τη γέννηση, κάποιος που θα σας προτείνει ο γυναικολόγος ή η μαία, η ένα πρόσωπο αποκλειστικά της δικής σας επιλογής. Καλό είναι να επικοινωνήσετε μαζί του, ώστε να είναι ενήμερος την ημερομηνία τοκετού σας και να είναι διαθέσιμος να το δει μετά τη γέννησή του. Επιπλέον, σημαντικό είναι μεριμνήσετε για την ασφάλιση υγείας του μωρού (αν θα είναι δημόσια ή ιδιωτική) και να έχετε ενημερωθεί για τις γραφειοκρατικές διαδικασίες που απαιτούνται για την προσθήκη του στην ασφάλιση. 

 

Αποφάσεις που αφορούν τη μητέρα

Πριν τον ερχομό του μωρού η καλύτερη προετοιμασία για κάθε μέλλουσα μητέρα είναι η φροντίδα του εαυτού της. Καθώς μετά τον ερχομό του μωρού η καθημερινότητα αλλάζει ραγδαία, είναι σημαντικό η μέλλουσα μητέρα να εστιάσει στον εαυτό της, να προσπαθήσει να κάνει δραστηριότητες που την ευχαριστούν και να φροντίσει τη δική της σωματική και ψυχική υγεία, κάνοντας μια επίσκεψη στον αντίστοιχο ιατρό. Ιδιαίτερα για το κομμάτι της ψυχικής υγείας, πέρα από την επίσκεψη σε ένα ψυχολόγο, μπορεί να αναζητήσει την υποστήριξη των δικών της ανθρώπων, του συντρόφου, των φίλων ή της οικογένειας, συζητώντας με όσους ανθρώπους νιώθει ότι είναι πραγματικά δίπλα της άνευ όρων.


_ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ_ΝΟΣΗΜΑΤΑ-1200x1036.jpg

 

Τα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα (ΣΜΝ) αποτελούν ασθένειες στην πλειονότητα τους αντιμετωπίσιμες, αρκεί να διαγνωστούν εγκαίρως. Πολλά σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα δεν έχουν εμφανή συμπτώματα, είναι δηλαδή ασυμπτωματικά. Γι αυτό και η πρόληψη μέσω του ετήσιου προληπτικού ελέγχου, με κυριότερες εξετάσεις το τεστ ΠΑΠ και την καλλιέργεια κολπικού υγρού, είναι πολύ σημαντική για την αντιμετώπιση και τον περιορισμό της εξάπλωσής τους και τη γυναικεία υγεία

Κάθε χρόνο καταγράφονται παγκοσμίως περίπου 376 εκατομμύρια νέες μολύνσεις σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων όπως η σύφιλη, τα χλαμύδια και η γονόρροια, ενώ υπολογίζεται ότι 1 στους 6 Αμερικανούς έχει έρπη των γεννητικών οργάνων, χωρίς να το γνωρίζει, με αποτέλεσμα να συνεχίζει να τον μεταδίδει ακούσια. 

Αν δεν αντιμετωπιστούν εγκαίρως, τα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο μετάδοσης και άλλων σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων, όπως ο HIV, αλλά και να οδηγήσουν σε σοβαρότερα προβλήματα υγείας όπως υπογονιμότητα, καρκίνος του τραχήλου της μήτρας και βλάβες στα αναπαραγωγικά όργανα.

 

Συμπτώματα σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων (ΣΜΝ)

Υπάρχει μια πληθώρα σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων, που δεν έχουν όλα τα ίδια χαρακτηριστικά. Τα πιο συνηθισμένα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα είναι:

  • Τα χλαμύδια
  • Η βλεννόρροια (Γονόρροια)
  • Η τριχομονάση 
  • Τα κονδυλώματα των γεννητικών οργάνων
  • Ο έρπης γεννητικων οργανων
  • Η σύφιλη
  • Ο ιός ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV)
  • Ο ιός HIV (AIDS)
  • Η ιογενής ηπατίτιδα (Β και Γ)
  • Ηβικές ψείρες

 

Παρόλες τις μεταξύ τους διαφορές, υπάρχουν κάποια κοινά συμπτώματα σε όλα σχεδόν τα ΣΜΝ, τα οποία εμφανίζονται στην περιοχή των γεννητικών οργάνων. Αυτά τα συμπτώματα περιλαμβάνουν:

  • Ασυνήθιστες εκκρίσεις από τον κόλπο ή τον πρωκτό
  • Πόνο, αιμορραγία ή αίσθηση καψίματος κατά την ούρηση
  • Εξογκώματα ή δερματικές αλλοιώσεις γύρω από τα γεννητικά όργανα ή τον πρωκτό
  • Εξανθήματα
  • Διαταραχές περιόδου, όπως ασυνήθιστη κολπική αιμορραγία
  • Φαγούρα στα γεννητικά όργανα ή τον πρωκτό
  • Φουσκάλες ή πληγές γύρω από τα γεννητικά όργανα ή τον πρωκτό
  • Κονδυλώματα γύρω από τα γεννητικά όργανα ή τον πρωκτό
  • Κονδυλώματα στο στόμα ή στο λαιμό 
  • Πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή

Πέρα από τον προληπτικό έλεγχο ή την περίπτωση εμφάνισης ενός ή περισσότερων από τα παραπάνω συμπτώματα (ακόμα και αν υπάρχει εγκυμοσύνη), συνίσταται ο έλεγχος για σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα σε περίπτωση που ένας σεξουαλικός σύντροφος έχει συμπτώματα ή έχει διαγνωστεί με κάποιο ΣΜΝ και υπάρχει άγχος και ανησυχία μετά από σεξουαλική επαφή χωρίς προφύλαξη. 

 

Πρόληψη σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων (ΣΜΝ)

 

Σεξουαλικές επαφές με ασφάλεια: Το σημαντικότερο όπλο για την πρόληψη των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων είναι η τήρηση των κανόνων υγιεινής και η χρήση προφυλακτικού ή άλλης αντισυλληπτικής μεθόδου φραγμού, σε κάθε κολπική, πρωκτική και στοματική επαφή. Το προφυλακτικό πρέπει να αλλάζεται σε κάθε αλλαγή σεξουαλικής πράξης, όπως επίσης και κατά τη χρήση σεξουαλικών βοηθημάτων. Πριν κάθε σεξουαλική επαφή, ιδιαίτερα αν πρόκειται για νέο σεξουαλικό σύντροφο, χρειάζεται επικοινωνία και συμφωνία σε σχέση με την αντισύλληψη και την ασφάλεια. Αν σε οποιαδήποτε στιγμή παραβιαστούν οι κανόνες που έχουν τεθεί (όπως για παράδειγμα η αφαίρεση του προφυλακτικού), είναι καλύτερο να διακοπεί η σεξουαλική δραστηριότητα.

Σε περίπτωση υποψίας ύπαρξης μόλυνσης από ΣΜΝ, συνίσταται ακόμα μεγαλύτερη προσοχή ή ακόμα και αποχή από σεξουαλική δραστηριότητα, μέχρι τη διάγνωση (ή και τη θεραπεία). 

 

Εμβολιασμός: Ο έγκαιρος εμβολιασμός είναι πολύ αποτελεσματικός για την πρόληψη συγκεκριμένων σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων. Στην Ελλάδα, όλα τα παιδιά υποβάλλονται σε εμβολιασμό για την Ηπατίτιδα B σε μικρή ηλικία, ενώ είναι διαθέσιμος δωρεάν σε έφηβες και νέες γυναίκες το εμβόλιο του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) για την πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας

 

Προληπτική λήψη φαρμακευτικής αγωγής: Αν και δεν είναι διαθέσιμη στην Ελλάδα, σε κάποιες χώρες υπάρχει η δυνατότητα λήψης φαρμάκων για τη μείωση του κινδύνου μόλυνσης από τον ιό HIV σε άτομα που διατρέχουν πολύ υψηλό κίνδυνο. Ονομάζεται «προφύλαξη από την προέκθεση» (PrEP) και είναι εγκεκριμένη από τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA). 


_ΣΥΝΤΡΟΦΟ_ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ-1200x1798.jpg

 

Η εγκυμοσύνη είναι μια από τις πιο συναρπαστικές και χαρούμενες περιόδους στη ζωή μιας γυναίκας, αλλά μπορεί επίσης να είναι αγχωτική, γεμάτη συναισθήματα φόβου και αβεβαιότητας τόσο για την έγκυο, όσο και για τον σύντροφό της. Καθώς η έγκυος βιώνει συχνά πολλές συναισθηματικές μεταπτώσεις, ταυτόχρονα με μια πληθώρα σωματικών αλλαγών, και κάθε σύντροφος αναρωτιέται ποιος είναι ο ρόλος του σε αυτή τη διαδικασία πως θα μπορέσει να είναι υποστηρικτικός.

 

Η σημασία του υποστηρικτικού συντρόφου

Πλέον, ένας σύντροφος μπορεί, αν το θέλει, να εμπλακεί ενεργά στην εγκυμοσύνη, αλλά και τον τοκετό. Δεν χρειάζεται να περιμένει αγχωμένος στην αίθουσα αναμονής, ούτε να αποκλείεται από διαδικασίες της εγκυμοσύνης. 

Πολυάριθμες μελέτες έχουν δείξει τη σημασία της υποστήριξης των συντρόφων κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και τον αντίκτυπο που μπορεί να έχει στην ψυχική και σωματική υγεία των εγκύων και των παιδιών. Για παράδειγμα, μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Women’s Health διαπίστωσε ότι οι γυναίκες που δεν είχαν υποστηρικτικούς συντρόφους κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, ανέφεραν υψηλότερα επίπεδα άγχους και κατάθλιψης και είχαν περισσότερες πιθανότητες να καπνίσουν. 

Μια άλλη μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Journal of Maternal-Fetal & Neonatal Medicine, εξέτασε τον αντίκτυπο που είχε η συναισθηματική και οικονομική υποστήριξη του συντρόφου στο άγχος των γυναικών κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Η ύπαρξη ενός συναισθηματικά εμπλεκόμενου και οικονομικά υποστηρικτικού συντρόφου συσχετίστηκε με μειωμένα επίπεδα άγχους. Επιπλέον, η συμμετοχή των συντρόφων στις επισκέψεις του προγεννητικού ελέγχου συνδέθηκε με μειωμένα επίπεδα άγχους.

Γνωρίζοντας το σημαντικό αντίκτυπο που έχει η ψυχική υγεία των γυναικών κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης στο έμβρυο, μπορούμε να αντιληφθούμε ότι η μείωση του στρες μπορεί να είναι ευεργετική για την υγεία και των δύο, όπως επίσης και ένας τρόπος πρόληψης σωματικών και ψυχολογικών προβλημάτων στην εγκυμοσύνη. 

 

Γενικές συμβουλές για την υποστήριξη των συντρόφων

Πολλοί σύντροφοι, ενώ έχουν την πρόθεση να είναι υποστηρικτικοί, δε γνωρίζουν ή δεν αισθάνονται σίγουροι για τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να βοηθήσουν. Γι αυτό το λόγο, η πρώτη και σημαντικότερη συμβουλή είναι η καλή επικοινωνία μεταξύ του ζευγαριού, και το συνεχές ενδιαφέρον για το τι χρειάζεται η έγκυος. Η φράση: «Είμαι δίπλα σου για να σε βοηθήσω σε ό,τι χρειάζεσαι», αλλά και οι ερωτήσεις, θα κάνουν τη σύντροφό σας να αισθάνεται μεγαλύτερη σιγουριά και ηρεμία. 

Ως επόμενο στάδιο, η υποστήριξη της συντρόφου σας μπορεί να επιτευχθεί μέσα από 3 άξονες:

  1. Μάθετε, διαβάστε και ενημερωθείτε: Όσο περισσότερο μαθαίνετε για την εγκυμοσύνη και τον τοκετό, τις αλλαγές που προξενούν στο γυναικείο σώμα και τον τρόπο με τον οποίο επηρεάζουν συναισθηματικά και ψυχικά, τόσο καλύτερη υποστήριξη θα μπορείτε να παρέχετε. Σημαντικές πηγές γνώσης αποτελούν αρχικά ο γυναικολόγος και η μαία που σας έχει αναλάβει, και έπειτα βιβλία εγκυμοσύνης, μαθήματα γονεϊκότητας και φυσικού τοκετού, αλλά και άλλοι νέοι γονείς, που θέλουν να μοιραστούν μαζί σας την εμπειρία τους. 
  2. Ενεργή συμμετοχή: Ζήστε μαζί με τη σύντροφό σας όλη την εμπειρία. Συνοδέψτε τη στα ιατρικά ραντεβού και εξετάσεις, συζητήστε όλες τις αποφάσεις που χρειάζεται να ληφθούν, μελετήστε το πλάνο τοκετού, ακολουθήστε τη σε ενημερωτικές συναντήσεις και μαθήματα.
  3. Ακούστε: Κρατήστε σε όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ανοιχτή επικοινωνία με τη σύντροφο σας και ακούστε ό,τι θέλει να μοιραστεί μαζί σας, ακόμα και αν αφορούν δύσκολα θέματα. Αναπτύξετε την εμπιστοσύνη της συντρόφου στο πρόσωπο σας, ώστε να μη χρειάζεται να κρύβει τα συναισθήματα και τις σκέψεις της. 

 

Συμβουλές υποστήριξης ανά τρίμηνο εγκυμοσύνης 

  • Πρώτο τρίμηνο εγκυμοσύνης

Το πρώτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης μπορεί να είναι πολύ απαιτητικό. Παρόλο που η εγκυμοσύνη δεν είναι εμφανής ακόμα, συντελούνται, σημαντικές ορμονικές και σωματικές αλλαγές. Εξάντληση, αδυναμία, ναυτία, ζάλη και εμετός είναι πολύ συνηθισμένα συμπτώματα, όπως επίσης και η αλλαγή στη σχέση με το φαγητό. Γι αυτό το λόγο, οι έγκυες χρειάζονται ξεκούραση, ύπνο και προσοχή στη διατροφή. Οι συναισθηματικές μεταπτώσεις είναι συχνές και χρειάζεται κατανόηση, υπομονή και ψυχραιμία. 

  • Δεύτερο τρίμηνο εγκυμοσύνης

Το δεύτερο τρίμηνο εγκυμοσύνης είναι αρκετά ηπιότερο, καθώς τα συμπτώματα υποχωρούν, το σώμα της εγκύου δεν έχει αλλάξει ακόμη σε μεγάλο βαθμό και η ψυχολογία βελτιώνεται. Χαρακτηριστικό είναι η αύξηση της όρεξης για φαγητό και χρειάζεται να βρείτε μαζί έναν τρόπο να υιοθετήσετε υγιεινές διατροφικές συνήθειες. Αρχίστε να μαγειρεύετε πιο υγιεινά γεύματα, να περπατάτε ή να γυμνάζεστε μαζί (ακολουθώντας πάντα τις οδηγίες του γυναικολόγου σας), να απέχετε από το κάπνισμα και το ποτό κ.λπ. Σε αυτό το τρίμηνο, μπορείτε να συμβάλετε ή και να αναλάβετε εξ ολοκλήρου τον προγραμματισμό των ιατρικών εξετάσεων που αυξάνονται, των οικογενειακών υποχρεώσεων, αλλά και των πρώτων προετοιμασιών για τον ερχομό του μωρού. 

  • Τρίτο τρίμηνο εγκυμοσύνης

Στο τρίτο τρίμηνο εγκυμοσύνης η σύντροφός σας χρειάζεται να σας έχει δίπλα της ως πραγματικό σύμμαχο. Η αύξηση του βάρους, προκαλεί καθημερινές δυσκολίες στην κίνηση, αλλά και πόνους στο σώμα, πρήξιμο στα πόδια και στομαχικές διαταραχές. Αναλάβετε όσες περισσότερες υποχρεώσεις και δουλειές του σπιτιού μπορείτε, ενώ είναι μια καλή στιγμή να μάθετε κάποιες τεχνικές μασάζ εγκυμοσύνης, για την ανακούφιση της συντρόφου σας ακόμα και μετά τον τοκετό. Καθώς το άγχος και ο φόβος για την έλευση του μωρού κορυφώνεται, λύστε όλες σας τις απορίες με τη μαιευτική ομάδας και συζητήστε όλες τις παραμέτρους της ζωής σας μετά τον τοκετό, ως ενεργός ακροατής. 

 


-ΟΝΟΜΑ-ΝΑ-ΔΩΣΩ-ΣΤΟ-ΜΩΡΟ-ΜΟΥ.jpg

 

Η επιλογή του ονόματος του μωρού είναι μια σημαντική απόφαση που πρέπει να πάρετε ως γονείς. Για κάποιους ανθρώπους μπορεί να είναι μια διασκεδαστική διαδικασία, ενώ για άλλους είναι αγχωτική ή σημείο τριβής μεταξύ των συντρόφων και της ευρύτερης οικογένειας. Άλλωστε, το όνομα είναι ένα χαρακτηριστικό που θα φέρει το μωρό σε όλη του τη ζωή και η απόφαση ενέχει και ένα είδος ευθύνης. 

 

Πώς θα βρω ένα όνομα;

 

Κάθε ζευγάρι ξεκινάει από μια διαφορετική αφετηρία για να καταλήξει στο όνομα που θα δώσει στο παιδί του. Κάποιοι ξεκινούν να το σκέφτονται από πολύ νωρίς στην εγκυμοσύνη, ενώ άλλοι περιμένουν να μάθουν το φύλο του μωρού ή αποφασίζουν μετά τη γέννησή του. 

Στην Ελλάδα, το σύνηθες είναι τα ζευγάρια να ξεκινούν από την παράδοση, σκεπτόμενοι τα ονόματα των γονιών, των παππούδων και των γιαγιάδων. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότεροι άνθρωποι διαφοροποιούνται από αυτή τη συνήθεια και μπορεί να σκεφτούν ονόματα:

  • Αγαπημένων ανθρώπων που έχουν φύγει από τη ζωή
  • Μυθολογικών ή ιστορικών προσώπων που τους αρέσουν ή έχουν κάποιο ιδιαίτερο συμβολισμό
  • Αγαπημένων χαρακτήρων από βιβλία, σειρές ή ταινίες (όπως συνέβη με την ξαφνική αύξηση των ονομάτων Arya και Khaleesi από τη σειρά Game of Thrones σε όλο τον κόσμο)
  • Αγαπημένων καλλιτεχνών και αθλητών 
  • Ιερών προσώπων της θρησκείας για θρησκευτικούς λόγους
  • Εύηχων λέξεων που περιγράφουν τη φύση, ονόματα πόλεων, εποχών, χρωμάτων, κλπ

 

Διαφωνίες με το/τη σύντροφο και τους συγγενείς

 

Συζητώντας για το όνομα του μωρού, μπορεί να διαπιστώσετε ότι εσείς και ο σύντροφός σας δε συμφωνείτε. Γι αυτό και είναι καλή ιδέα να ξεκινήσετε να συζητάτε το θέμα από νωρίς. 

Μια καλή μέθοδος είναι να συντάξετε και οι δύο από μια λίστα με γυναικεία και ανδρικά ονόματα και να τις συγκρίνετε. Η λίστα σας μπορεί να δημιουργηθεί από ονόματα που σας αρέσουν και ονόματα που σας προτείνουν φίλοι ή συγγενείς. Η λίστα είναι ένα πρακτικό σημείο συζήτησης όπου καθένας μπορεί να αποκλείσει ή να συμφωνήσει με ονόματα του άλλου, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί μια λίστα με ονόματα κοινής αποδοχής. Επιπλέον, μπορείτε να βρείτε ονόματα που είναι παρεμφερή με ονόματα που ήδη σας αρέσουν, διευρύνοντας τα πιθανά ονόματα από τα οποία θα επιλέξετε. 

Αν αποφασίσετε να εμπλέξετε την ευρύτερη οικογένεια σας στην επιλογή, σιγουρευτείτε ότι έχετε θέσει τα όρια σας. Αν νιώσετε ότι προσπαθούν να σας πιέσουν, να σας επηρεάσουν ή να σας αλλάξουν γνώμη, σταματήστε τη συζήτηση. Πολλά ζευγάρια επιλέγουν, γι αυτό το λόγο να μην ανακοινώσουν το όνομα που έχουν επιλέξει μέχρι τη γέννηση, τη βάφτιση ή την ονοματοδοσία του. 

 

Ελληνικά ονόματα

 

Τα ελληνικά ονόματα είναι πολύ δημοφιλή σε όλο τον κόσμο, κυρίως αυτά που προέρχονται από τη μυθολογία. Στις ΗΠΑ είναι πολύ δημοφιλή ελληνικά ονόματα όπως τα γυναικεία Αλεξάνδρα, Δάφνη και Κασσάνδρα και τα ανδρικά Αλέξανδρος, Δημήτρης και Θεόδωρος. Ο φορέας κοινωνικής ασφάλισης των ΗΠΑ (Social Security Administration), δημοσιεύει κάθε χρόνο την Ημέρα της Γυναίκας τα στατιστικά στοιχεία για τη χρήση ονομάτων στη χώρα, καταγράφοντας τα 1000 δημοφιλέστερα ανδρικά και γυναικεία ονόματα της χρονιάς, ενώ στην ιστοσελίδα του, βάζοντας ένα όνομα,εμφανίζεται η κατάταξη του ονόματος από το 2000 και έπειτα. 

Στην Ελλάδα, δυστυχώς τέτοια στοιχεία, αν υπάρχουν, δεν είναι προσβάσιμα στο ευρύ κοινό. Ωστόσο, μια έρευνα που πραγματοποιήθηκε το 2008-9, αποτελεί μια ενδιαφέρουσα καταγραφή ελληνικών ονομάτων, ανδρικών και γυναικείων, στην Ελλάδα. Σύμφωνα με την έρευνα καταγράφηκαν 1010 ονόματα σε σύνολο 97,072 ατόμων. Ανάμεσα τους, όπως ήταν αναμενόμενο, τα δημοφιλέστερα γυναικεία ονόματα είναι Μαρία, Ελένη, Κατερίνα και Βασιλική και τα αντίστοιχα ανδρικά είναι Γιώργος, Δημήτρης, Κώστας και Γιάννης. Μεγαλύτερο ενδιαφέρον, όμως, παρουσιάζουν τα ονόματα που εμφανίζονται σπάνια ή ακόμα και μια μόνο φορά. Συγκεκριμένα 958 ονόματα εμφανίστηκαν μόνο μια φορά όπως τα γυναικεία Βενετσιάνα, Διδώ και Κρίνη και τα ανδρικά Ιφικράτης, Ρωσσέτος και Φυλακτός. 

Για να δείτε την έρευνα αναλυτικά πατήστε ΕΔΩ.


-ΜΑΣΤΩΝ-ΘΗΛΑΣΜΟ-1200x900.jpg

 

Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, αλλά και του θηλασμού, το γυναικείο σώμα βιώνει μεγάλες αλλαγές. Οι μαστοί αποτελούν ένα μέρος του σώματος που βιώνει αυτές τις αλλαγές: οι θηλές μπορεί να σκουρύνουν, το στήθος μεγαλώνει, ενώ ταυτόχρονα οι ορμόνες που παράγονται με την εγκυμοσύνη, ενεργοποιούν τους γαλακτοφόρους αδένες και προετοιμάζουν την παραγωγή μητρικού γάλακτος. Κατά τις τελευταίες εβδομάδες της εγκυμοσύνης αλλά και μετά τον τοκετό, ξεκινά η παραγωγή μητρικού γάλακτος και το στήθος αρχίζει να γεμίζει με μητρικό γάλα.

Κατά την περίοδο του θηλασμού, είτε θηλάζετε συμβατικά, είτε αντλείτε το γάλα, δεν απαιτείται να ακολουθείτε κάποια ειδική θεραπεία. Ωστόσο, για να αισθάνεστε άνετα και να αποφύγετε ορισμένα πιθανά προβλήματα θηλασμού, όπως η μαστίτιδα ή πληγές στις θηλές, είναι απαραίτητη η σωστή φροντίδα και η τήρηση των κανόνων υγιεινής.

 

Εστιάστε στην τήρηση των κανόνων υγιεινής

 

Οι βασικοί κανόνες υγιεινής που πρέπει να τηρούνται είναι:

  • Να πλένετε πάντα τα χέρια σας πριν αγγίξετε το στήθος. 
  • Να διατηρείτε το στήθος και τις θηλές σας καθαρά, πλένοντάς τα καθημερινά με ζεστό νερό στο ντους ή στο μπάνιο. 
  • Να αποφεύγετε τη χρήση σαπουνιού στο στήθος σας, καθώς μπορεί να κάνει το δέρμα ξηρό και επιρρεπές σε σκασίματα και να αφαιρέσει τα φυσικά έλαια που παράγονται γύρω από τις θηλές και τις βοηθούν να διατηρούνται καθαρές και ενυδατωμένες.
  • Αν χρησιμοποιείτε επιθέματα στήθους για την απορρόφηση του μητρικού γάλακτος που διαρρέει λόγω υπερπαραγωγής, να τα αλλάζετε συχνά. Μην τα αφήνετε ενώ είναι νωπά πολλές ώρες, καθώς η υγρασία μπορεί να συμβάλλει στην ανάπτυξη μικροβίων. 
  • Αν χρησιμοποιείτε θήλαστρο για την άντληση του γάλακτος, να καθαρίζετε και να αποστειρώνετε καλά όλα τα εξαρτήματα του θήλαστρου, μετά από κάθε χρήση

 

Συμβουλές φροντίδας των μαστών 

Πέρα ​​από την τήρηση των βασικών κανόνων υγιεινής και καθαριότητας, μια καλή συμβουλή είναι να παρακολουθήστε τα επίπεδα της ενυδάτωσης του δέρματος, ιδίως των θηλών, καθώς αν είναι πολύ ξηρές, μπορεί να προκληθούν σκασίματα ή πληγές στο δέρμα, ενώ αν είναι πολύ ενυδατωμένες μπορεί να αποτελέσουν εστία μικροβίων. Παρακολουθώντας και παρατηρώντας οποιεσδήποτε, έστω και μικρές, αλλαγές στην υφή και την αίσθηση του δέρματος, μπορείτε να προλάβετε προβλήματα που μπορούν να σας ταλαιπωρήσουν.

Καθώς το στήθος σας γεμίζει με μητρικό γάλα, μπορεί να εμφανίσετε πρήξιμο ενός ή και των δύο μαστών, ευαισθησία, μυρμήγκιασμα και υπερβολική παραγωγή γάλακτος. Πρόκειται για φυσιολογικές αντιδράσεις του οργανισμού, οι οποίες μπορούν να βελτιωθούν μέσα από την επιμελή φροντίδα των μαστών, ελαχιστοποιώντας τη δυσφορία και συμβάλλοντας στην πρόληψη των μολύνσεων.

Εξίσου σημαντικές συμβουλές για τη φροντίδα των μαστών κατά το θηλασμό είναι:

  • Η χρήση κατάλληλων σουτιέν για την υποστήριξη των μαστών. Το σουτιέν πρέπει να μην είναι πολύ σφιχτό και να είναι φτιαγμένο από βαμβάκι, το οποίο επιτρέπει στο δέρμα να αναπνέει.
  • Προσοχή στη θέση και τη διαδικασία του θηλασμού. Η θέση θηλασμού θα πρέπει είναι άνετη τόσο για τη μητέρα, όσο και για το μωρό, ενώ πρέπει να αποφεύγεται η απότομη απομάκρυνση του μωρού από το στήθος, λόγω πιθανών τραυματισμών. 
  • Αν οι θηλές σας έχουν πληγές, αλλά και προληπτικά, χρησιμοποιήστε κρέμα για τις θηλές ή μια μικρή ποσότητα μητρικού γάλακτος για να κάνετε καθημερινά μασάζ. Αφήστε το να απορροφηθεί φυσικά. Μη χρησιμοποιείται κανένα φαρμακευτικό ή καλλυντικό σκεύασμα χωρίς τη συμβουλή του γυναικολόγου σας, καθώς ορισμένα προϊόντα μπορούν να βλάψουν το μωρό, να φράξουν τους γαλακτοφόρους αδένες ή να ερεθίσουν περισσότερο το δέρμα.
  • Αν οι μαστοί σας είναι πρησμένοι, σκληροί και υπάρχει πόνος, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε κρύα φύλλα λάχανου ή κρύες κομπρέσες για να μειώσετε τη φλεγμονή και να ανακουφίσετε τον πόνο. Η άντληση γάλακτος και ο παραδοσιακός θηλασμός συμβάλλουν στην ανακούφιση αυτών των συμπτωμάτων.
  • Κάντε αυτοεξέταση μαστού κάθε μήνα. Παρόλο που κατά τη διάρκεια του θηλασμού είναι φυσιολογικό το στήθος να είναι σκληρό λόγω του γάλακτος, αμέσως μετά το θηλασμό ή την άντληση γάλακτος, δεν θα πρέπει να νιώθετε κανένα εξόγκωμα. Αν ψηλαφείτε ένα εξόγκωμα που παραμένει για μερικές μέρες, επικοινωνήστε με το γιατρό σας.
  • Αν χρησιμοποιείτε θήλαστρο, βεβαιωθείτε ότι έχει την κατάλληλη εφαρμογή στους μαστούς και τις θηλές σας και να είστε πολύ προσεκτική στην τοποθέτηση και αφαίρεσή του. 
  • Αν επιθυμείτε να ξεκινήσετε τον απογαλακτισμό, συμβουλευτείτε το γυναικολόγο σας για τυχόν φαρμακευτική αγωγή που θα χρειαστείτε. Επιπλέον, αποφεύγετε να αγγίζετε το στήθος ή τις θηλές σας, φορέστε σφιχτό σουτιέν και χρησιμοποιήστε κρύες κομπρέσες ή φύλλα λάχανου για την ανακούφιση των συμπτωμάτων. 

_ΣΕ_ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟ.jpg

 

Ο γυναικολόγος είναι ένα σημαντικό πρόσωπο για την υγεία κάθε γυναίκας. Είναι ο άνθρωπος που θα κληθεί να αντιμετωπίσει τα σημαντικότερα ζητήματα υγείας στη ζωή μιας γυναίκας, όπως η εγκυμοσύνη, ο τοκετός, η αντισύλληψη και η εμμηνόπαυση. Επιπλέον, μπορεί να χρειαστεί να θεραπεύσει ασθένειες όπως τα ινομυώματα και η ενδομητρίωση, αλλά και απειλητικές για τη ζωή ασθένειες όπως ο καρκίνος του ενδομητρίου. 

Εξαιτίας αυτής της υπεύθυνης θέσης του γυναικολόγου και της σχέσης του με ευαίσθητα και προσωπικά ζητήματα υγείας, είναι λογικό πολλές γυναίκες να προβληματίζονται τόσο για την επιλογή του κατάλληλου γιατρού, όσο και για την επαφή τους μαζί του κατά την επίσκεψη στο ιατρείο. Πολλές φορές υπάρχει άγχος και ντροπή ή και απροθυμία για συζητήσεις που αφορούν τη σεξουαλική ζωή. 

 

Επιλέγοντας ένα γυναικολόγο που εμπιστεύεστε

Η εμπιστοσύνη είναι το Α και το Ω της σχέσης μεταξύ γιατρού και ασθενή, εμπιστοσύνη που χρειάζεται να είναι απόλυτη στη σχέση γυναικολόγου και ασθενή. Κάποιες γυναίκες προτιμούν να επισκεφθούν έναν γυναικολόγο μετά από συστάσεις κάποιας γνωστής, φίλης ή συγγενούς, άλλες από γιατρούς άλλων ειδικοτήτων με τους οποίους έχουν ήδη χτίσει μια σχέση εμπιστοσύνης, ενώ πλέον οι περισσότεροι γιατροί έχουν τα στοιχεία τους online, μαζί με μαρτυρίες και συστάσεις από ασθενείς τους. 

 

Πρώτη επίσκεψη σε γυναικολόγο 

Κατά την πρώτη επίσκεψη σε γυναικολόγο μη διστάσετε να ρωτήσετε το γυναικολόγο πληροφορίες σε σχέση με τις σπουδές και τις εξειδικεύσεις του, τις συνεργασίες του με άλλους γιατρούς, κλινικές, νοσοκομεία και ασφαλιστικά προγράμματα υγείας, τη διαθεσιμότητα του στο ιατρείο, αλλά και τις ώρες που είναι διαθέσιμος εκτός των ωρών γραφείου. Επιπλέον, σημαντική είναι και η συζήτηση σχετικά με σημαντικά ζητήματα αναπαραγωγικής υγείας, όπως η αντισύλληψη, ώστε να αντιληφθείτε τη στάση του απέναντι σε αυτά. 

Όσον αφορά τις έφηβες, προτείνεται να ξεκινήσουν τις επισκέψεις σε γυναικολόγο μεταξύ 13 με 15 χρονών συμβουλευτικά, όταν αρχίσουν να είναι σεξουαλικά ενεργές ή όταν υπάρχουν ιατρικά ζητήματα. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την παιδική και εφηβική γυναικολογία πατήστε ΕΔΩ

 

Τι να περιμένετε σε μια επίσκεψη σε γυναικολόγο;

Η επίσκεψη προληπτικού ελέγχου αποτελείται τυπικά από δύο μέρη: τη συζήτηση και συμβουλευτική και τον ιατρικό έλεγχο. Η συζήτηση και συμβουλευτική μπορεί να πραγματοποιηθεί πριν ή μετά από τον ιατρικό έλεγχο. Ο γιατρός θα κάνει ερωτήσεις που άπτονται προσωπικών θεμάτων όπως:

  • Η περίοδος και τυχόν προβλήματα με αυτή
  • Πληροφορίες σχετικά με τις κολπικές εκκρίσεις
  • Πληροφορίες σχετικά με τη σεξουαλική σας δραστηριότητα, όπως η συχνότητα, ο αριθμός των σεξουαλικών συντρόφων και προβλήματα που είχατε ή έχετε αντιμετωπίσει
  • Ιστορικό σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων (ΣΜΝ) που είχατε ή πιστεύετε ότι μπορεί να έχετε
  • Οι μέθοδοι αντισύλληψης
  • Το ιστορικό εμβολίων
  • Το ατομικό και οικογενειακό ιατρικό ιστορικό

Επιπλέον, ο γιατρός, συνήθως μετά από την ιατρική εξέταση, δίνει εξατομικευμένες οδηγίες που αφορούν την υγιεινή, την ανακούφιση του πόνου, τις διαταραχές περιόδου, τη γονιμότητα κ.ά., ή ειδικές οδηγίες για την αποτελεσματική θεραπεία παθήσεων. 

Αυτή είναι μια ευκαιρία για να κάνετε ερωτήσεις, χωρίς άγχος ή φόβο. Όποια και να είναι η ερώτησή σας, να είστε σίγουρες ότι ο γιατρός σας τις έχει ξανακούσει και απαντήσει. Να θυμάστε ότι ο γυναικολόγος είναι ένας συνοδοιπόρος όσον αφορά την καλή υγεία σας.

 

Γυναικολογική εξέταση 

Η ιατρική εξέταση περιλαμβάνει γυναικολογική εξέταση και τεστ ΠΑΠ. Προσπαθήστε να αποφύγετε το σεξ και μην κάνετε κολπικές πλύσεις 24 ώρες πριν από το ραντεβού σας. Η σεξουαλική δραστηριότητα μπορεί να ερεθίσει τον ιστό του κόλπου και να επηρεάσει τα αποτελέσματα του τεστ Παπ. 

Για τη διεξαγωγή της γυναικολογικής εξέτασης, είναι απαραίτητη η αφαίρεση των ρούχων και η χρήση της ειδικής εξεταστικής φούστας. Κατά τη διάρκειά της, ο γιατρός θα εξετάσει πρώτα το εξωτερικό του κόλπου σας, το οποίο περιλαμβάνει την περιοχή του αιδοίου, για ανωμαλίες. Στη συνέχεια, ανάλογα με τα ευρήματα της γυναικολογικής εξέτασης, μπορεί να χρειαστεί να πραγματοποιήσει κολποσκόπηση, ώστε να δει το εσωτερικό του κόλπου και του τραχήλου. Μπορεί να αισθανθείτε κάποια πίεση κατά τη διάρκεια αυτής της εξέτασης, αλλά δεν είναι σε καμία περίπτωση επώδυνη. Τέλος, ο γιατρός θα κάνει γυναικολογικό υπερηχογράφημα καθώς και μια προληπτική εξέταση μαστών, μέσω κλινικής εξέτασης και ψηλάφησης.

Αν σε οποιοδήποτε σημείο της διαδικασίας νιώσετε άβολα ή βιώσετε σημαντική ενόχληση, μη διστάσετε να το επικοινωνήσετε με το γυναικολόγο σας. Η ιατρική εξέταση δεν είναι αγώνας δρόμου και κάθε ασθενής πρέπει να έχει το χώρο και το χρόνο που χρειάζεται για να ολοκληρώσει τις ιατρικές διαδικασίες που απαιτούνται και να επικοινωνήσει τις απορίες της με τον γιατρό. 


ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Ηριδανού 12
Αθήνα, 11528
T: 2107239120
info@kogeorgos.gr

ΚΛΕΙΣΤΕ ΡΑΝΤΕΒΟΥ

A Production of interTEN

Ηριδανού 12, Αθήνα, 11528info@kogeorgos.gr210 7239120 / 6949123589